'Pleśniowe świnie' z trzeciorzędu

14 października 2019, 12:19

W bursztynie z Dominikany zachowały się skamieniałości mikrobezkręgowców ze środkowego trzeciorzędu (sprzed 30 mln lat). Jak wyjaśnia George Poinar Junior z Uniwersytetu Stanowego Oregonu, trzeba było dla nich utworzyć nie tylko nowy gatunek, ale i nową rodzinę oraz rodzaj.



Anakondy – prehistoryczne giganty we współczesnym świecie

3 grudnia 2025, 09:05

W przeszłości po Ziemi chodziły liczne gatunki wielkich zwierząt. W środkowym i górnym miocenie (12,4–5,3 milionów lat temu), gdy klimat był znacznie cieplejszy, a rozległe obszary podmokłe zapewniały obfitość pożywienia, istniały 12-metrowe kajmany czy słodkowodne żółwie o długości przekraczającej 3 metry. Wszystkie te gatunki wyginęły. Ale nie anakondy. One oparły się trendowi zmniejszania rozmiarów ciała i prehistoryczne giganty wciąż można spotkać w ich środowisku naturalnym.


Gry wideo nie przeszkadzają spać

16 kwietnia 2010, 16:24

Powszechne przekonanie o niezdrowych skutkach grania w brutalne gry obejmuje doniesienia o kłopotach z zasypianiem. Czy tak jest naprawdę? Okazuje się, że co najmniej nie do końca.


Nowy młot na stres oksydacyjny

2 października 2014, 11:31

Naukowcy odkryli cząsteczkę zwalczającą stres oksydacyjny (zaburzenie równowagi między reaktywnymi formami tlenu a wydajnością systemów przeciwutleniających).


Rapamycyna podtrzymuje zdrowe krążenie mózgowe w czasie starzenia

7 listopada 2019, 12:59

Związanym z wiekiem spadkom dopływu krwi do mózgu i pogorszeniu pamięci można zapobiegać za pomocą sirolimusa (rapamycyny), leku immunosupresyjnego stosowanego w transplantologii.


Zginęło 20 000 ludzi, doszło do awarii Fukushimy, a wszystko przez cienką warstwę mułu

4 lutego 2026, 09:53

W 2024 roku najnowocześniejszy na świecie statek badawczy z systemem głębokiego wiercenia, Chikyu, wyruszył do Rowu Japońskiego, by zbadać przyczyny rozerwania uskoku Tōhoku-oki. Właśnie dowiedzieliśmy się, że trzęsienie ziemi Tohoku z 2011 roku, które zabiło około 20 000 osób i spowodowało awarię w elektrowni jądrowej Fukushima Daiichi, było tak katastrofalne z powodu... cienkiej warstwy mułu bogatego w iły. Była ona uwięziona między warstwami skał.


Pluton i Charon

Krewni Plutona mnożą się nam jak króliki

30 kwietnia 2010, 09:14

Kiedy w 2006 roku odbierano Plutonowi status planety, w Ameryce zapanowała rozpacz. Międzynarodowa Unia Astronomiczna uznała jednak, że nie sposób go utrzymać, skoro należałoby konsekwentnie nadać status planety kilku innym ciałom. Dziś już wiemy, że nie kilku, a kilkudziesięciu.


Już niemowlęta reagują na informacje przekazywane przez białka oczu

28 października 2014, 10:53

Ludzie są jedynymi naczelnymi z dużymi twardówkami (tzw. białkami oczu). Stopień ich widoczności i ustawienie wskazuje na odczuwane emocje. Wrażliwość na tego typu wskazówki jest wpisana w mózg dorosłych, naukowcy zastanawiali się jednak, na jakim etapie rozwoju się ona pojawia. Okazuje się, że w niemowlęctwie, w wieku ok. 7 miesięcy.


Wulkany odebrały Szkocji niepodległość?

9 grudnia 2019, 11:09

Ludy Szkocji przez długi czas zachowały niezależność. Dopiero na początku XVIII wieku doszło do zjednoczenia Królestwa Szkocji z Królestwem Anglii i powstania Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii. Naukowcy sądzą, że do włączenia Szkocji do większego organizmu państwowego przyczyniły się... wybuchy wulkanów oddalonych o tysiące kilometrów.


Kawa - budzi i wydłuża życie

5 maja 2026, 08:01

Przez dziesięciolecia ukazywały się badania, których autorzy wskazywali, że kawa ma korzystny wpływ na organizm. Jej picie łączono z dłuższym życiem i zmniejszonym ryzykiem chorób chronicznych. Jednak dokładny mechanizm tego działa nie był znany. Teraz naukowcy z Texas A&M University odkryli, że związki zawarte w kawie oddziałują na receptor białkowy NR4A1, który odgrywa istotną rolę w ochronie organizmu przed chorobami związanymi z wiekiem.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk